کشورهای عربی و فرستادن دانشجویان کویتی به دیگر کشورهای عربی جهت کسب علم و دانش نقش مهمی داشتند در این مرحله شعراء به شعر وجدان فردی روی آوردند یعنی از ذات خود دربار? خود و رابطه خود با اجتماع میسرودند تا حدی که در این راه اسراف زیاد شد و در نتیجه شعراء به قضایای اجتماعی کشورشان و دیگر کشورهای عربی پرداختند ولی در هر صورت ذات خود را فراموش نکردند و قسمتی از شعر خود را به آن اختصاص دادند (العذبی الصباح، 1973: 35).
از شعرای این مرحله میتوان فهد العسکر، أحمد العدانی، أحمد زین السقاف، عبدالرزاق البصیر، أحد البشر الرومی، فاضل خلف، سیف مرزوق الشملان، راشد السیف، عبدالله زکریا الأنصاری، محمود شوقی الأیوبی، فرحان راشد الفرحان، سعاد الصباح، خلیفه الوقیان، غنیمه زید الحرب و خالد سعود الزید و بسیاری از شعرای دیگر را نام برد.(سعود الزید، 1982: 15-16).

فصل سوم

معرفی سعاد الصباح و جایگاه ادبی وی

3-1 زندگی نامه:
سعاد محمد الصباح در سال 1942در عراق متولد شد. وی اولین دختر شیخ محمد الصباح، نوهی محمد الصباح پادشاه کویت میباشد او تحصیلات ابتدایی را در کویت فرا گرفت و پس از پایان تحصیلات مقدماتی و متوسطه در سال 1973موفق به اخذ مدرک لیسانس در رشتهی اقتصاد و علوم سیاسی از دانشگاه قاهره شد جهت ادامه تحصیلات دانشگاهی روانهی انگلستان شد و در سال 1976 از دانشگاه لندن فوق لیسانس گرفت (زیدان،1999: 420).در سال 1981 از دانشگاه “ساری” انگلستان موفق به دریافت مدرک دکترای اقتصاد گردید او از رسالهی خود تحت عنوان برنامهریزی رشد در اقتصاد کویت و نقش زن در آن دفاع نمود.
سعاد در مدت اقامت خود در انگلستان ضمن آشنایی با شاعران و نویسندگان انگلیسی زبان، اولین شعرهایش را بر صفحه کاغذ آورد. (یگانه ،1382: 153) وی پس از اخذ مدرک دکترا به کویت بازگشت تا به طور مستقیم در فعالیتهای فرهنگی، سیاسی و اقتصادی کشورش شرکت نماید وی در دهها سمینار اقتصادی و ادبی در قاهره، خرطوم، عمان، بحرین، دمشق، لندن، واشنگتن، ژنو، پاریس و…شرکت داشته است (ندیم، ،بدون شماره، بی تا)
او دربارهی خود میگوید:
أنا الخلیجیهُ /التی نصفُها سَمَکه و نِصفُها إمرأه …
(الصباح،2000: 53)
من زنی خلیجیام، نیمی ماهی، نیمی زن. او خود را مانند پری دریایی میداند. از ویژگی اشعار او میتوان به کوتاهی اشعار ،زبان طنزآلود و پایان بندی ژرف اشاره کرد.

3-2 آثار و تألیفات علمی و ادبی
1- أمینه-1971- القاهره- دار المعارف، الطبعه الثانیه-1989 الکویت -دار السعاد الصباح للنشر و التوزیع، أمینه از جمله اولین آثار سعاد الصباح است، و در اولین مجموعه، پایبندی بیشتری به سبک کلاسیسم دارد و شعرهایش از وزن و قافیه برخوردارند. اما پختگی و شیوایی دلنشینی که در دیگر آثار او مشاهده میشود در این اثر کمتر به چشم میخورد، این اثر در واقع نوعی متمایز از سایر آثار اوست.
2- لحظات من عمری-1961- الکویت.
3- ومضات باکره- 1961- الکویت. .(زیدان ،420:1999 )

4- إلیک یاولدی -القاهره- دارالمعارف، الطبعه الثانیه- 1989- الکویت – دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.در رثای فرزندش مبارک عبدالله، حزن و عاطفهی راستینی را به تصویر میکشد، او فکر و احساس خود را به گونه_ای در هم میآمیزد که قابل تفکیک نیست و با خواندن اشعارش غمی که احساس میکند مجسم میشود.(ندیم ،بی تا:11).
5- فتافیت إمرأه -1986- القاهره- الهیئه المصریه العامه للکتاب، الطبعه االثانیه-1989- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع و فی 1992القاهره که خوانندهی مشهور ماجده الرومی قصیده ” کن صدیقی”از همین کتاب را خوانده و عبدو منذر موسیقیاش را تنظیم کرده است.
در این دیوان شاعر نوعی دوگانگی در تعبیر را در اشعارش منعکس میسازد که در نوع خود کم نظیر است و آن تصویر زنی است که بین عاشق بودن، کینهورز بودن، و سرکشی، و فرمان برداری در نوسان است این مجموعه، هم چنین اشعاری را که در عشق به وطنش، کویت سروده است،را در برمیگیرد.
6- فی البدء کانت الأنثی -1988 -لندن- منشورات ریاض الریس، و فی 1992القاهره. این مجموعه شامل 97 قصیده است و همه موضوعات مطرح شده در این دیوان پیرامون محوری واحد است و آن مفهوم عشق و دوستی است و شاعر در این مجموعه معنای عشق و دوست داشتن را به طرز زیبا و دل انگیزی بیان میکند.
7- حوار الورد و البنادق 1989گفت گوی گل سرخ و تفنگ -لندن- منشورات ریاض الریس.
8- برقیات عاجله إلی وطنی -1990- القاهره – الهیئه المصریه العامه للکتاب، و فی 1992- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع. این مجموعه شامل 8 قصیده است که سعاد بیشتر این قصاید را بعد از حملهی عراق به کویت در سال 1990 و اشغال هفت ماهه_ی کویت توسط نیروهای عراقی، در بیان عشقش به کویت و در دفاع از سرزمینش سروده ، او در خلال این قصاید به بیان احساسات میهن پرستانهاش پرداخته است.
9- آخر السیوف -1991- الکویت دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.
مرثیهای است که برای همسر فقیدش، عبدالله مبارک الصباح در لندن و در سال1991 سروده است .(حسنین، 2001: 103)
10- قصائد حب- 1992- الکویت – دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.
11- امرأه بلا سواحل- 1994- الکویت–دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع .
12- خذنی إلی حدود الشمس 1997- الکویت – دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع .
13-.القصیده أنثی و الأنثی قصیده- 1999- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع..

14- و الورود تعرف الغضب- 2005- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.

3-3 مجموعه مقالات
1- مجموعه مقالات ” هل تسمحون لی أن أحب وطنی”- 1990 القاهره، الطبعه الثانیه- 1992 القاهره.
2- کتاب مستند تاریخی “صقر الخلیج” عبدالله المبارک 1995. http://stocksexperts.net))

3-4 کتابهای تألیفی در زمینهی اقتصاد
1- التخطیط و التنمیه فی الاقتصاد الکویتی و دور المرأه 1983- به زبان انگلیسی، چاپ دوم 1989
2- أضواء علی الاقتصاد الکویت 1985- چاپ دوم. 1989.
3- أوبک بین تجارب الماضی و ملامح المستقبل 1986- چاپ دوم 1989.
4- السوق النفطی الجدید 1986- چاپ دوم.1989.
5- أزمه الموارد فی الوطن العربی،1990.
6- مجموعه بحوث المرأه الخلیجیه و مشارکتها فی القوی العامله(- (www.kwomen.com

3-5 آثار علمی پژوهشی :
1- الکویت : تحلیل للأزمه الاقتصادیه ،(بررسی بحران اقتصادی کویت )، الکویت 1986.
2- التخطیط و التنمیه فی الاقتصاد الکویتی و دور المراه”لندن 1983″ برنامه ریزی و توسعه در اقتصاد کویت و جایگاه زن در آن .
3- صقر الخلیج: عبدالله مبارک”شاهین خلیج :عبدالله مبارک”، دار سعاد الصباح للنشر، الکویت 1115.
4- حقوق الإنسان فی عالم المعاصر، دار سعاد الصباح للنشر/ الکویت 1997. (حقوق بشر در جهان معاصر).
5- ماذا تعرف عن حقوق الإنسان ، دار سعاد الصباح للنشر/ الکویت 1997(.ازحقوق بشر چه میدانید ؟)
6- حقوق الإنسان بین النظریه و التطبیق(حقوق بشربین نظریه و کاربرد. دار سعاد الصباح للنشر/ الکویت 1997.
7- الأوبک بین تجارب الماضی و ملامح المستقبل “اوپک میان گذشته و آینده “.لندن: دار ایستلوردز للنشر،1986.
8- السوق النفطی الجدید: لندن دار ایستلوردز للنشر، 1986.
سعاد الصباح، شاعر کویتی است و دارای تألیفات زیادی است و مجموعههای شعریش از رقت و لطافت و شیرینی شعرش نکاسته است.(الوائلی،2001: 152).

3-6 فعالیت های فرهنگی:
سعاد الصباح در بیشتر فعالیت ها و کنفرانس های مخصوص زن و کودک، همایش ها و جشنواره های فرهنگی و شعری، وطن عربی مشارکت فعالی در خدمت جنبش فرهنگی و فکری برای رسیدن به وضع فرهنگی بهتر داشت، با تأکید بر این امر که فرهنگ وشعر رسالتی انسانی دارد و ادیب باید آیینهی صادقی از واقعیتهای اجتماعی باشد و هم چنین با چاپ مجلهی “الرساله المصریه” که رئیس تحریر آن “احمد حسن زیات” بود. (احمدیان، 1380: 25 ) .به احیای میراث معاصر پرداخته و جوائزی را برای جوانان قرار داد که از جملهی آنها می توان به:
1. جایزه شیخ عبدالله مبارک الصباح برای اقسام ابداعات علمی.
2. جایزه سعاد الصباح برای اقسام ابداعات فکری.
3.جایزه جوانان سرزمین اشغالی و … اشاره کرد.( الدَّعاس ،13:2001)
علاوه بر اینها او ” دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع ” را در کویت و قاهره تأسیس کرد و این انتشاراتی برای تشویق توانمندیها و ابداعات مستعدان عرب اقدام به برگزاری مسابقات ادبی و ملی میکند و جوائزی را بدین امر اختصاص میدهد.
از دیگر فعالیتهای او اینکه در سال 1988 سعاد الصباح به همراه شیخ محمد عبدالله مبارک اولین گروه را برای تشویق و ترغیب جوانان عرب به سوی خلق آثار علمی و فکری و ادبی تشکیل دادند بدین ترتیب که هر ساله چهار جایزه با عنوان ” جایزه عبدالله مبارک ” برای خلاقیتهای علمی و چهار جایزه با عنوان ” جایزه سعاد الصباح ” برای خلق آثار فکری و ادبی به جوانان سرزمینهای عربی اهدا میشود و نیز جایزهی ویژه برای نوآوریهای فلسطین در نظر گرفته شدهاست. وی هم چنین برای پویایی نقش کویت در عرصهی فرهنگی و با تأکید بر این موضوع، که تنها امتیاز کویت و تنها سرمایهی آن نفتش نیست.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   منابع و ماخذ پایان نامهیادگیرنده، یادگیری، تعیین، حلقه‌ای

3-7 عضویت ها
1. عضویت در انجمن ادیبان کویت
2. عضویت در سازمان جهانی زنان مسلمان.
3. عضویت در جمعیت جامعه شناسی عرب (تونس).
4. عضویت در جمعیت روزنامه نگاران کویت.
5. عضویت در کمیتهی اجرایی سازمان بین المللی بانوان آسیای جنوب شرقی.
6. عضویت در سازمان زنان عربی آمریکایی در نیویورک.
7. عضویت در شورای اداری کمیته پژوهشهای خاورمیانه در واشنگتن.
8. عضویت در انجمن اقتصاد دانان کویت.
9. عضویت در کمیته عالی حمایت از آموزش در کویت.
10. عضویت در مجمع بین المللی پژوهشهای استراتژی.
11. عضو مؤسس در مؤسسهی فرهنگی – عربی در لندن.
12. عضو مؤسس کمیتهی اجرایی سازمان حقوق بشر در سرزمینهای عربی.
13. عضو مجلس شورایی اتحادیهی بینالمللی تنظیم خانواده در لندن.
14. عضو مجلس أمنا در مرکز پژوهشهای عربی در دانشگاه یرموک – عمان.(htpp/:wicipedia.com )

3-8 سبک شعری
شعر سعاد در اوج لطافت، ساده، روان و بیانگر احساسات زن عرب در قالب نوعی رئالیسم ادبی است، اما از آنجا که خود رئالیسم مخل ورود عناصر زیبا شناسانه به شعر است شاعر سعی در برطرف سازی این ضعف با تصویرسازی و عاطفه گرایی و رمزگرایی دارد و از این رو بسیار ، ازبازی با واژگان سود میجوید و با مهارت تمام از بلاغت و بدیع سود میجوید(جهانگیر اصفهانی،1387: 9) بیش از سه دهه شاعری با تمام افت و خیزهای خاص خویش، صورتی متنوع به کارهای سعاد الصباح داده است او در این دورهها، رمانتیسم را تجربه کرده است و به رئالیسم اجتماعی روی آورده است، و از کوچه پس کوچههای شعر غنایی گذشته، ناسیونالیسم بر کارهایش سایه افکنده و در نهایت از او فمنیستی تندرو ساخته که شدیداً به ضایع شدن حقوق زن در جامعهی عربی معترض است و با قلمش مردسالاری را گوی میدان میکند و با لحن تمسخر آمیزی به بازی میگیرد(یگانه، 1382: 152).

3-9 ویژگی شعری
3-9-1 تضاد و تناقض گ
ویی
در اشعار سعاد الصباح نوعی تناقض گویی به چشم میخورد و در سرودهایش، ماه و درنده، سیاه و سفید، اومانیسم و صوفیگری، انقلاب و ضدشورش، و تمایل وصال و اغتیال هر دو با هم به چشم میخورند، از یک سو تمایلات زنانه و میل به رهایی، و از سوی دیگر دریای مردانگی جنس مخالف، و اینکه آیا زنی باشد رها و گسسته از مرد، یا زنی پذیرای عشق او؟ او این تناقض را چنین بیان کرده:
…یتصارعُ فی داخلی بَحران / بحر أُنوثَتی المُتوسِّط
و بَحر رجولتِکَ المزروعُ بالألغامِ و القراصنه.
“در درونم دو دریا در تلاطم و مبارزه اند/ دریای زنانگی متوسط من / و دریای مردانگی که انباشته از مین ها و دزدان دریایی است”.
او پذیرای عشق است، اما از عشق نیز بیم دارد چرا که آن را مین گذاری شده ، و با راهزنانی در کمین توصیف میکند و در قسمت آغازین قصیده هم این ترس را بیان داشته چرا که سروده:
تتصارعُ فی أعماقی رَغبتان..
رَغبتی فی أن أکونَ حبیبَتَک …
و خَوفی من أن أُصبحَ سَجینتَک…
“در وجودم دو تمایل در مبارزهاند / در من تمایل است که معشوقه باشم / اما میترسم از زندانی شدن…”
او در مورد عشق مرد دو گزینه را روبروی خویش مییابد: یکی زیر سلطه رفتن، و دیگری تمرّد و سرکشی است، اینکه یا باید به سلول مسی سینهی مرد پناه ببرد، یا بگریزد و به آفتاب آزادی پناه ببرد:
خیار القبولِ بخطابِکَ السُّلطَویّ / و خیار التمرُّدِ علی کلامِکَ المنزل …
او هم به سان اکثر روشنفکران این سوی دنیا، نتوانسته است خود را از تناقض میان سنت و مدرنیته برهاند از سویی منکر تصاویر است و از سوی دیگر مقهور آنها است. شعرهای او گرچه به خاطر خاستگاه طبقاتی اجتماعیاش از تصاویر اروپایی، نوشیدن قهوه، نواختن پیانو و روزنامه خواندن در قهوه خانه و … پر است و گرچه ظاهری بسیار شیک و غیر سنتی دارد، باز در لایههای ژرف خود جدال زنی را جلوهگر است که در تار عنکبوت سنتی سرشار از تحقیر و تبعیض دست و پا میزند. (مقدم، 1385: 17)
و اینگونه، دنیای درون سعاد الصباح پر است از تناقضات، و حوادث ناگهانی او در میان دو عالم درگیر است: عالمی شورنده و متغیر که رو به سوی واقعیت و آزادی و رهایی از قیود مردانه و اسلوبهای ویرانگرش دارد که لازمهی دستیابی آن مبارزهای طولانی با مرد؛ و جهانی باز پس گرا که آزادی را نفی کرده و از پذیرش آن سرباز میزند و پذیرای عشق مرد شود بدون لحاظ هیچ قید و شرطی و با محدود کردن آزادیهای زنانه، و سعاد در این دو تناقض و در این دو دنیای متفاوت اسیر است. (بدیر، 1994: 27)
اشعار او بیانگر ایناند که زنان در جوامع شرقی، در جدالی دائم میان امید و ناامیدی، درست و غلط، خشم و شادی، به گرد خویش میچرخند. حتی خود او که از پیشگامان نبرد زنان برای آزادی در سرزمیناش بوده است نیز، هنوز یارای بریدن بندها را ندارد و مبارزهی او برای برابری چنان بیپایان است که انگار در پیچا پیچ هزار توی خود گم شده است و شعر او بازتاب ناگزیر خشم است در راههای بن بست، خشم شاعر که تا سر حد کودکانه شدن پیش میرود،همه چیز را رها میکند و ناجوانمردانه پیکان مبارزه را به سمت مردان میگیرد. انگار که آنان تنها مجرمان واقعی در جهانی هستند که زن، شهروند درجه دو محسوب میشود. سعاد الصباح با مشت انگار بر دری


دیدگاهتان را بنویسید

کشورهای عربی و فرستادن دانشجویان کویتی به دیگر کشورهای عربی جهت کسب علم و دانش نقش مهمی داشتند در این مرحله شعراء به شعر وجدان فردی روی آوردند یعنی از ذات خود دربار? خود و رابطه خود با اجتماع میسرودند تا حدی که در این راه اسراف زیاد شد و در نتیجه شعراء به قضایای اجتماعی کشورشان و دیگر کشورهای عربی پرداختند ولی در هر صورت ذات خود را فراموش نکردند و قسمتی از شعر خود را به آن اختصاص دادند (العذبی الصباح، 1973: 35).
از شعرای این مرحله میتوان فهد العسکر، أحمد العدانی، أحمد زین السقاف، عبدالرزاق البصیر، أحد البشر الرومی، فاضل خلف، سیف مرزوق الشملان، راشد السیف، عبدالله زکریا الأنصاری، محمود شوقی الأیوبی، فرحان راشد الفرحان، سعاد الصباح، خلیفه الوقیان، غنیمه زید الحرب و خالد سعود الزید و بسیاری از شعرای دیگر را نام برد.(سعود الزید، 1982: 15-16).

فصل سوم

معرفی سعاد الصباح و جایگاه ادبی وی

3-1 زندگی نامه:
سعاد محمد الصباح در سال 1942در عراق متولد شد. وی اولین دختر شیخ محمد الصباح، نوهی محمد الصباح پادشاه کویت میباشد او تحصیلات ابتدایی را در کویت فرا گرفت و پس از پایان تحصیلات مقدماتی و متوسطه در سال 1973موفق به اخذ مدرک لیسانس در رشتهی اقتصاد و علوم سیاسی از دانشگاه قاهره شد جهت ادامه تحصیلات دانشگاهی روانهی انگلستان شد و در سال 1976 از دانشگاه لندن فوق لیسانس گرفت (زیدان،1999: 420).در سال 1981 از دانشگاه “ساری” انگلستان موفق به دریافت مدرک دکترای اقتصاد گردید او از رسالهی خود تحت عنوان برنامهریزی رشد در اقتصاد کویت و نقش زن در آن دفاع نمود.
سعاد در مدت اقامت خود در انگلستان ضمن آشنایی با شاعران و نویسندگان انگلیسی زبان، اولین شعرهایش را بر صفحه کاغذ آورد. (یگانه ،1382: 153) وی پس از اخذ مدرک دکترا به کویت بازگشت تا به طور مستقیم در فعالیتهای فرهنگی، سیاسی و اقتصادی کشورش شرکت نماید وی در دهها سمینار اقتصادی و ادبی در قاهره، خرطوم، عمان، بحرین، دمشق، لندن، واشنگتن، ژنو، پاریس و…شرکت داشته است (ندیم، ،بدون شماره، بی تا)
او دربارهی خود میگوید:
أنا الخلیجیهُ /التی نصفُها سَمَکه و نِصفُها إمرأه …
(الصباح،2000: 53)
من زنی خلیجیام، نیمی ماهی، نیمی زن. او خود را مانند پری دریایی میداند. از ویژگی اشعار او میتوان به کوتاهی اشعار ،زبان طنزآلود و پایان بندی ژرف اشاره کرد.

3-2 آثار و تألیفات علمی و ادبی
1- أمینه-1971- القاهره- دار المعارف، الطبعه الثانیه-1989 الکویت -دار السعاد الصباح للنشر و التوزیع، أمینه از جمله اولین آثار سعاد الصباح است، و در اولین مجموعه، پایبندی بیشتری به سبک کلاسیسم دارد و شعرهایش از وزن و قافیه برخوردارند. اما پختگی و شیوایی دلنشینی که در دیگر آثار او مشاهده میشود در این اثر کمتر به چشم میخورد، این اثر در واقع نوعی متمایز از سایر آثار اوست.
2- لحظات من عمری-1961- الکویت.
3- ومضات باکره- 1961- الکویت. .(زیدان ،420:1999 )

4- إلیک یاولدی -القاهره- دارالمعارف، الطبعه الثانیه- 1989- الکویت – دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.در رثای فرزندش مبارک عبدالله، حزن و عاطفهی راستینی را به تصویر میکشد، او فکر و احساس خود را به گونه_ای در هم میآمیزد که قابل تفکیک نیست و با خواندن اشعارش غمی که احساس میکند مجسم میشود.(ندیم ،بی تا:11).
5- فتافیت إمرأه -1986- القاهره- الهیئه المصریه العامه للکتاب، الطبعه االثانیه-1989- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع و فی 1992القاهره که خوانندهی مشهور ماجده الرومی قصیده ” کن صدیقی”از همین کتاب را خوانده و عبدو منذر موسیقیاش را تنظیم کرده است.
در این دیوان شاعر نوعی دوگانگی در تعبیر را در اشعارش منعکس میسازد که در نوع خود کم نظیر است و آن تصویر زنی است که بین عاشق بودن، کینهورز بودن، و سرکشی، و فرمان برداری در نوسان است این مجموعه، هم چنین اشعاری را که در عشق به وطنش، کویت سروده است،را در برمیگیرد.
6- فی البدء کانت الأنثی -1988 -لندن- منشورات ریاض الریس، و فی 1992القاهره. این مجموعه شامل 97 قصیده است و همه موضوعات مطرح شده در این دیوان پیرامون محوری واحد است و آن مفهوم عشق و دوستی است و شاعر در این مجموعه معنای عشق و دوست داشتن را به طرز زیبا و دل انگیزی بیان میکند.
7- حوار الورد و البنادق 1989گفت گوی گل سرخ و تفنگ -لندن- منشورات ریاض الریس.
8- برقیات عاجله إلی وطنی -1990- القاهره – الهیئه المصریه العامه للکتاب، و فی 1992- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع. این مجموعه شامل 8 قصیده است که سعاد بیشتر این قصاید را بعد از حملهی عراق به کویت در سال 1990 و اشغال هفت ماهه_ی کویت توسط نیروهای عراقی، در بیان عشقش به کویت و در دفاع از سرزمینش سروده ، او در خلال این قصاید به بیان احساسات میهن پرستانهاش پرداخته است.
9- آخر السیوف -1991- الکویت دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.
مرثیهای است که برای همسر فقیدش، عبدالله مبارک الصباح در لندن و در سال1991 سروده است .(حسنین، 2001: 103)
10- قصائد حب- 1992- الکویت – دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.
11- امرأه بلا سواحل- 1994- الکویت–دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع .
12- خذنی إلی حدود الشمس 1997- الکویت – دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع .
13-.القصیده أنثی و الأنثی قصیده- 1999- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع..

14- و الورود تعرف الغضب- 2005- الکویت- دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع.

3-3 مجموعه مقالات
1- مجموعه مقالات ” هل تسمحون لی أن أحب وطنی”- 1990 القاهره، الطبعه الثانیه- 1992 القاهره.
2- کتاب مستند تاریخی “صقر الخلیج” عبدالله المبارک 1995. http://stocksexperts.net))

3-4 کتابهای تألیفی در زمینهی اقتصاد
1- التخطیط و التنمیه فی الاقتصاد الکویتی و دور المرأه 1983- به زبان انگلیسی، چاپ دوم 1989
2- أضواء علی الاقتصاد الکویت 1985- چاپ دوم. 1989.
3- أوبک بین تجارب الماضی و ملامح المستقبل 1986- چاپ دوم 1989.
4- السوق النفطی الجدید 1986- چاپ دوم.1989.
5- أزمه الموارد فی الوطن العربی،1990.
6- مجموعه بحوث المرأه الخلیجیه و مشارکتها فی القوی العامله(- (www.kwomen.com

3-5 آثار علمی پژوهشی :
1- الکویت : تحلیل للأزمه الاقتصادیه ،(بررسی بحران اقتصادی کویت )، الکویت 1986.
2- التخطیط و التنمیه فی الاقتصاد الکویتی و دور المراه”لندن 1983″ برنامه ریزی و توسعه در اقتصاد کویت و جایگاه زن در آن .
3- صقر الخلیج: عبدالله مبارک”شاهین خلیج :عبدالله مبارک”، دار سعاد الصباح للنشر، الکویت 1115.
4- حقوق الإنسان فی عالم المعاصر، دار سعاد الصباح للنشر/ الکویت 1997. (حقوق بشر در جهان معاصر).
5- ماذا تعرف عن حقوق الإنسان ، دار سعاد الصباح للنشر/ الکویت 1997(.ازحقوق بشر چه میدانید ؟)
6- حقوق الإنسان بین النظریه و التطبیق(حقوق بشربین نظریه و کاربرد. دار سعاد الصباح للنشر/ الکویت 1997.
7- الأوبک بین تجارب الماضی و ملامح المستقبل “اوپک میان گذشته و آینده “.لندن: دار ایستلوردز للنشر،1986.
8- السوق النفطی الجدید: لندن دار ایستلوردز للنشر، 1986.
سعاد الصباح، شاعر کویتی است و دارای تألیفات زیادی است و مجموعههای شعریش از رقت و لطافت و شیرینی شعرش نکاسته است.(الوائلی،2001: 152).

3-6 فعالیت های فرهنگی:
سعاد الصباح در بیشتر فعالیت ها و کنفرانس های مخصوص زن و کودک، همایش ها و جشنواره های فرهنگی و شعری، وطن عربی مشارکت فعالی در خدمت جنبش فرهنگی و فکری برای رسیدن به وضع فرهنگی بهتر داشت، با تأکید بر این امر که فرهنگ وشعر رسالتی انسانی دارد و ادیب باید آیینهی صادقی از واقعیتهای اجتماعی باشد و هم چنین با چاپ مجلهی “الرساله المصریه” که رئیس تحریر آن “احمد حسن زیات” بود. (احمدیان، 1380: 25 ) .به احیای میراث معاصر پرداخته و جوائزی را برای جوانان قرار داد که از جملهی آنها می توان به:
1. جایزه شیخ عبدالله مبارک الصباح برای اقسام ابداعات علمی.
2. جایزه سعاد الصباح برای اقسام ابداعات فکری.
3.جایزه جوانان سرزمین اشغالی و … اشاره کرد.( الدَّعاس ،13:2001)
علاوه بر اینها او ” دار سعاد الصباح للنشر و التوزیع ” را در کویت و قاهره تأسیس کرد و این انتشاراتی برای تشویق توانمندیها و ابداعات مستعدان عرب اقدام به برگزاری مسابقات ادبی و ملی میکند و جوائزی را بدین امر اختصاص میدهد.
از دیگر فعالیتهای او اینکه در سال 1988 سعاد الصباح به همراه شیخ محمد عبدالله مبارک اولین گروه را برای تشویق و ترغیب جوانان عرب به سوی خلق آثار علمی و فکری و ادبی تشکیل دادند بدین ترتیب که هر ساله چهار جایزه با عنوان ” جایزه عبدالله مبارک ” برای خلاقیتهای علمی و چهار جایزه با عنوان ” جایزه سعاد الصباح ” برای خلق آثار فکری و ادبی به جوانان سرزمینهای عربی اهدا میشود و نیز جایزهی ویژه برای نوآوریهای فلسطین در نظر گرفته شدهاست. وی هم چنین برای پویایی نقش کویت در عرصهی فرهنگی و با تأکید بر این موضوع، که تنها امتیاز کویت و تنها سرمایهی آن نفتش نیست.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   منابع و ماخذ پایان نامهیادگیرنده، یادگیری، تعیین، حلقه‌ای

3-7 عضویت ها
1. عضویت در انجمن ادیبان کویت
2. عضویت در سازمان جهانی زنان مسلمان.
3. عضویت در جمعیت جامعه شناسی عرب (تونس).
4. عضویت در جمعیت روزنامه نگاران کویت.
5. عضویت در کمیتهی اجرایی سازمان بین المللی بانوان آسیای جنوب شرقی.
6. عضویت در سازمان زنان عربی آمریکایی در نیویورک.
7. عضویت در شورای اداری کمیته پژوهشهای خاورمیانه در واشنگتن.
8. عضویت در انجمن اقتصاد دانان کویت.
9. عضویت در کمیته عالی حمایت از آموزش در کویت.
10. عضویت در مجمع بین المللی پژوهشهای استراتژی.
11. عضو مؤسس در مؤسسهی فرهنگی – عربی در لندن.
12. عضو مؤسس کمیتهی اجرایی سازمان حقوق بشر در سرزمینهای عربی.
13. عضو مجلس شورایی اتحادیهی بینالمللی تنظیم خانواده در لندن.
14. عضو مجلس أمنا در مرکز پژوهشهای عربی در دانشگاه یرموک – عمان.(htpp/:wicipedia.com )

3-8 سبک شعری
شعر سعاد در اوج لطافت، ساده، روان و بیانگر احساسات زن عرب در قالب نوعی رئالیسم ادبی است، اما از آنجا که خود رئالیسم مخل ورود عناصر زیبا شناسانه به شعر است شاعر سعی در برطرف سازی این ضعف با تصویرسازی و عاطفه گرایی و رمزگرایی دارد و از این رو بسیار ، ازبازی با واژگان سود میجوید و با مهارت تمام از بلاغت و بدیع سود میجوید(جهانگیر اصفهانی،1387: 9) بیش از سه دهه شاعری با تمام افت و خیزهای خاص خویش، صورتی متنوع به کارهای سعاد الصباح داده است او در این دورهها، رمانتیسم را تجربه کرده است و به رئالیسم اجتماعی روی آورده است، و از کوچه پس کوچههای شعر غنایی گذشته، ناسیونالیسم بر کارهایش سایه افکنده و در نهایت از او فمنیستی تندرو ساخته که شدیداً به ضایع شدن حقوق زن در جامعهی عربی معترض است و با قلمش مردسالاری را گوی میدان میکند و با لحن تمسخر آمیزی به بازی میگیرد(یگانه، 1382: 152).

3-9 ویژگی شعری
3-9-1 تضاد و تناقض گ
ویی
در اشعار سعاد الصباح نوعی تناقض گویی به چشم میخورد و در سرودهایش، ماه و درنده، سیاه و سفید، اومانیسم و صوفیگری، انقلاب و ضدشورش، و تمایل وصال و اغتیال هر دو با هم به چشم میخورند، از یک سو تمایلات زنانه و میل به رهایی، و از سوی دیگر دریای مردانگی جنس مخالف، و اینکه آیا زنی باشد رها و گسسته از مرد، یا زنی پذیرای عشق او؟ او این تناقض را چنین بیان کرده:
…یتصارعُ فی داخلی بَحران / بحر أُنوثَتی المُتوسِّط
و بَحر رجولتِکَ المزروعُ بالألغامِ و القراصنه.
“در درونم دو دریا در تلاطم و مبارزه اند/ دریای زنانگی متوسط من / و دریای مردانگی که انباشته از مین ها و دزدان دریایی است”.
او پذیرای عشق است، اما از عشق نیز بیم دارد چرا که آن را مین گذاری شده ، و با راهزنانی در کمین توصیف میکند و در قسمت آغازین قصیده هم این ترس را بیان داشته چرا که سروده:
تتصارعُ فی أعماقی رَغبتان..
رَغبتی فی أن أکونَ حبیبَتَک …
و خَوفی من أن أُصبحَ سَجینتَک…
“در وجودم دو تمایل در مبارزهاند / در من تمایل است که معشوقه باشم / اما میترسم از زندانی شدن…”
او در مورد عشق مرد دو گزینه را روبروی خویش مییابد: یکی زیر سلطه رفتن، و دیگری تمرّد و سرکشی است، اینکه یا باید به سلول مسی سینهی مرد پناه ببرد، یا بگریزد و به آفتاب آزادی پناه ببرد:
خیار القبولِ بخطابِکَ السُّلطَویّ / و خیار التمرُّدِ علی کلامِکَ المنزل …
او هم به سان اکثر روشنفکران این سوی دنیا، نتوانسته است خود را از تناقض میان سنت و مدرنیته برهاند از سویی منکر تصاویر است و از سوی دیگر مقهور آنها است. شعرهای او گرچه به خاطر خاستگاه طبقاتی اجتماعیاش از تصاویر اروپایی، نوشیدن قهوه، نواختن پیانو و روزنامه خواندن در قهوه خانه و … پر است و گرچه ظاهری بسیار شیک و غیر سنتی دارد، باز در لایههای ژرف خود جدال زنی را جلوهگر است که در تار عنکبوت سنتی سرشار از تحقیر و تبعیض دست و پا میزند. (مقدم، 1385: 17)
و اینگونه، دنیای درون سعاد الصباح پر است از تناقضات، و حوادث ناگهانی او در میان دو عالم درگیر است: عالمی شورنده و متغیر که رو به سوی واقعیت و آزادی و رهایی از قیود مردانه و اسلوبهای ویرانگرش دارد که لازمهی دستیابی آن مبارزهای طولانی با مرد؛ و جهانی باز پس گرا که آزادی را نفی کرده و از پذیرش آن سرباز میزند و پذیرای عشق مرد شود بدون لحاظ هیچ قید و شرطی و با محدود کردن آزادیهای زنانه، و سعاد در این دو تناقض و در این دو دنیای متفاوت اسیر است. (بدیر، 1994: 27)
اشعار او بیانگر ایناند که زنان در جوامع شرقی، در جدالی دائم میان امید و ناامیدی، درست و غلط، خشم و شادی، به گرد خویش میچرخند. حتی خود او که از پیشگامان نبرد زنان برای آزادی در سرزمیناش بوده است نیز، هنوز یارای بریدن بندها را ندارد و مبارزهی او برای برابری چنان بیپایان است که انگار در پیچا پیچ هزار توی خود گم شده است و شعر او بازتاب ناگزیر خشم است در راههای بن بست، خشم شاعر که تا سر حد کودکانه شدن پیش میرود،همه چیز را رها میکند و ناجوانمردانه پیکان مبارزه را به سمت مردان میگیرد. انگار که آنان تنها مجرمان واقعی در جهانی هستند که زن، شهروند درجه دو محسوب میشود. سعاد الصباح با مشت انگار بر دری


دیدگاهتان را بنویسید